ĐẶT MỤC TIÊU CÁ NHÂN: CÁCH LẬP ACTION PLAN BIẾN ƯỚC MƠ THÀNH HIỆN THỰC
Tại sao các mục tiêu mơ hồ luôn thất bại?
Tất cả chúng ta đều từng có những khoảnh khắc đầy cảm hứng: tự hứa sẽ tập thể dục nhiều hơn, học một ngôn ngữ mới, hay ăn uống lành mạnh hơn. Nhưng tại sao chỉ sau một vài tuần, hầu hết các kế hoạch này đều rơi vào quên lãng? Khoa học tâm lý chỉ ra rằng, sai lầm lớn nhất nằm ở việc chúng ta thiết lập những mục tiêu quá mơ hồ và thiếu một lộ trình thực thi rõ ràng.
Để biến ước mơ thành hiện thực, bạn cần áp dụng các nguyên lý tâm lý học hành vi dưới đây để tái cấu trúc cách bạn thiết lập và thực hiện mục tiêu hằng ngày.
Bước 1: Thiết lập mục tiêu cụ thể và Công khai tuyên bố
Mục tiêu của bạn không thể là "tôi muốn học tốt hơn" hay "tôi muốn khỏe mạnh hơn". Bộ não cần những chỉ dẫn cực kỳ rõ ràng để định hướng sự tập trung và duy trì động lực.
Hãy đặt các mục tiêu cụ thể và thực tế: Ví dụ thay vì nói "tập trung học bài", hãy đặt mục tiêu "hoàn thành việc phác thảo đề cương bài viết trước 5 giờ chiều thứ Sáu tới". Những mục tiêu rõ ràng như vậy sẽ kích thích nỗ lực và thúc đẩy sự kiên trì bền bỉ.
Công khai mục tiêu của bạn: Để tạo ra một cơ chế chịu trách nhiệm, hãy công bố mục tiêu của mình với bạn bè hoặc gia đình [79, 80]. Khi bạn biết có người đang dõi theo tiến trình của mình, bạn sẽ có trách nhiệm cao hơn để không từ bỏ nửa chừng.
Bước 2: Xây dựng Kế hoạch hành động chi tiết (Action Plan)
Nhiều người thường rơi vào cái bẫy của việc "mơ mộng về thành công cuối cùng" (như việc nhận được điểm 10, có một thân hình cân đối, hay đạt được chức vụ cao). Việc mơ mộng này có thể mang lại cảm xúc tích cực tức thời, nhưng nghiên cứu tâm lý học chỉ ra rằng việc hình dung chi tiết từng bước thực hiện mới là yếu tố thực sự giúp bạn thành công.
Hãy xây dựng một Kế hoạch hành động (Action Plan) cụ thể bằng cách trả lời câu hỏi: Bạn sẽ tiến bộ hướng tới mục tiêu của mình như thế nào?
Chia nhỏ mục tiêu lớn thành các bước hành động nhỏ hằng ngày.
Xác định rõ ràng: Khi nào, ở đâu và bằng cách nào bạn sẽ thực hiện từng bước đó. Chẳng hạn: "Tôi sẽ đọc chương sách này tại bàn làm việc trong thư viện lúc 9 giờ sáng thứ Ba". Những người vạch ra kế hoạch chi tiết như vậy thường có mức độ tập trung cao hơn và hoàn thành nhiệm vụ đúng hạn hơn rất nhiều.
Bước 3: Cơ chế 2 tháng (66 ngày) kiến tạo thói quen tự động
Bất kỳ một hành vi mới nào khi mới bắt đầu đều đòi hỏi sự nỗ lực ý chí rất lớn và dễ khiến bạn cảm thấy nản lòng. Tin vui là bạn không cần phải dùng ý chí gồng mình cả đời để duy trì nó. Mục tiêu tối thượng của bạn là biến một hành vi khó khăn thành một thói quen tự động.
Khoa học hành vi đã chứng minh: Nếu bạn kiên trì thực hiện một hành động lành mạnh hằng ngày trong vòng 2 tháng (trung bình là 66 ngày), bạn sẽ biến hành vi đó thành một thói quen tự động. Khi đã thành thói quen, bộ não sẽ tự động thực hiện nó mà không cần bạn phải đắn đo hay đấu tranh tư tưởng nữa.
Để hỗ trợ quá trình này, hãy kiến tạo một môi trường hỗ trợ tối đa:
Nếu muốn ăn uống lành mạnh, hãy dọn dẹp sạch sẽ đồ ăn vặt khỏi tủ bếp và dùng bát đĩa nhỏ hơn để kiểm soát khẩu phần.
Nếu muốn tập trung làm việc, hãy cất điện thoại sang phòng khác hoặc tắt toàn bộ thông báo gây xao nhãng.
Đồng hành cùng những người bạn tích cực, những người thúc đẩy bạn trở thành phiên bản tốt hơn của chính mình.
Hãy kiên trì thực hiện từng bước nhỏ mỗi ngày. Bộ não của bạn sẽ tự động hóa thói quen mới sau trung bình 66 ngày, và bạn chắc chắn sẽ kinh ngạc trước một phiên bản mới khỏe mạnh, thăng hoa hơn khi đồng hành với chính bạn cùng hành trình này!